SHANGHAI – Kompania ajrore China Eastern Airlines (MU) ka bërë të ditur se ish-kryetari i saj, Liu Shaoyong, është dënuar me 14 vjet burg për korrupsion. Gjykata në provincën Liaoning të Kinës njoftoi vendimin më 3 nëntor 2026.
Gjykata ka konstatuar se Liu pranoi më shumë se 67.5 milionë juan (rreth 9.5 milionë dollarë) në ryshmete.
Rasti i korrupsionit i ish-kryetarit të China Eastern
Gjykata Popullore Ndërmjetësore e Shenyang-ut në Kinë ka dënuar Liu Shaoyong, ish-kryetarin e kompanisë ajrore China Eastern Airlines, me 14 vjet burg për pranim ryshmete me vlerë më shumë se 67.5 milionë juan, një shumë që ekziston rreth 10.12 milionë dollarë.
Sipas zbulimeve të gjykatës, Liu pranoi pagesa të paligjshme dhe prona të tjera midis viteve 2002 dhe 2023.
Gjatë kësaj periudhe, ai zuri poste të larta në industriin e aviacionit kinez, përfshirë drejtorin e përgjithshëm të China Eastern Airlines, drejtorin e përgjithshëm të China Southern Air Holding Group, kryetarin e China Southern Airlines, si dhe drejtorin e përgjithshëm dhe kryetarin e China Eastern Air Holding Group dhe kryetarin e China Eastern Airlines.
Gjykata ka konstatuar se Liu shfrytëzoi pushtetin dhe ndikimin e lidhur me këto poste për të ofruar avantazhe për kompanitë dhe individët. Ndihma e tij përfshinte 3 fusha kryesore:
Operacionet biznesore: Ndihma për kompanitë dhe individët për të siguruar avantazhe në aktivitete tregtare. Kontratat e projekteve: Përdorimi i ndikimit zyrtar për të ndihmuar palët të siguronin kontrata biznesi dhe projektesh. Menaxhimi i rrugëve ajrore: Ofruan ndihmë në çështje që përfshijnë rrugët ajrore dhe vendimet e menaxhimit të lidhura.
Hetimi përfshiu veprimet e tij në këto pozita udhëheqëse të ndryshme. Prandaj, periudha 2002–2023 nuk përfaqëson 21 vjet të kaluara ekskluzivisht si kryetar i China Eastern Airlines.
Gjykata vendosi një gjobë shtesë prej 4 milionë juanëve. Gjithashtu, urdhëroi konfiskimin e fitimeve të tij të paligjshme dhe të ardhurave të lidhura, të cilat do të transferoheshin në thesarin e shtetit. Gjykata konfirmoi se të gjitha asetet dhe të ardhurat e lidhura me rastin ishin tërhequr.
Megjithëse gjykata e klasifikoi shumën e ryshmeteve si jashtëzakonisht të lartë, ajo mori në konsideratë disa rrethana zbutëse kur vendosi dënimin.
Këto përfshinin një element të tentativës së kryerjes së krimit në veprimet e korrupsionit, rrëfimin e të vërtetës nga ana e Liu pas arrestimit të tij dhe zbulimin e tij të vullnetshëm të shumicës së rasteve të korrupsionit që hetuesit nuk i ishin identifikuar mëparë.
Gjykata mori gjithashtu në konsideratë pranimin e tij të fajësisë, shprehjen e remorit dhe bashkëpunimin aktiv në kthimin e fitimeve të paligjshme.
Gjykata arriti në përfundimin se këto rrethana justifikonin ligjërisht një dënim më të lehtë.
Hetimi dhe përjashtimi nga Partia Komuniste
Rasti i korrupsionit ka kaluar nëpër faza të ndryshme përpara se të mbërritë në gjykatë. Liu u hetua për herë të parë më 28 qershor 2025, kur Komisioni Qendror për Disiplinë dhe Inspektim (CCDI) dhe Komisioni Kombëtar i Mbikëqyrjes së Kinës njoftuan një hetim për shkelje të rënda të disiplinës së partisë dhe ligjeve shtetërore.
Më 4 janar 2026, autoritetet njoftuan përjashtimin e Liu nga Partia Komuniste e Kinës (PKK). Hetimi disiplinor zbuloi se ai kishte keqpërdorur pushtetin për fitim personal dhe kishte përdorur detirat zyrtare për të siguruar përfitime për të tjerët.
Gjetjet disiplinore përmendën gjithashtu përfshirjen e tij në kontratat e projekteve, menaxhimin e fluturimeve dhe qiramarrjen e avionëve. Autoritetet akuzuan atë për pranimin e pagesave të paligjshme dhe për shkelje të rënda të disiplinës politike, organizative dhe financiare.
Më 8 maj 2026, Prokuroria Popullore e Lartë e Kinës njoftoi se Liu ishte akuzuar zyrtarisht për korrupsion. Komisioni Kombëtar i Mbikëqyrjes kishte përfunduar hetimin dhe kishte transferuar rastin në prokurori.
Prokuroria Popullore e Lartë miratoi gjithashtu arrestimin e tij, ndërsa Prokuroria Popullore e Shenyang e paraqiti rastin në Gjykatën Popullore të Ndërmjetme të Shenyang.
Gjyqi u mbajt më 24 korrik 2026. Prokurorët paraqitën provat, ndërsa Liu dhe ekipi i mbrojtjes iu përgjigjën gjatë seancës. Në deklaratën e tij finale, Liu pranoi fajin dhe shprehu pendim.
Gjykatës shpalli vendimin e parë më 3 nëntor 2026, duke e dënuar atë me 14 vjet burg.
Kampanja më e gjerë anti-korrupsion e Kinës
Rasti i Liu është pjesë e kampanjës më të gjerë anti-korrupsion të Kinës, e cila synon zyrtarë në nivele të ndryshme të qeverisë dhe drejtues të lartë në ndërmarrjet shtetërore.
Kampanja është fokusuar gjithnjë e më shumë në individët që përdorin pushtetin, ndikimin institucional dhe kontrollin mbi burimet publike për fitim financiar personal.
Industria e aviacionit është veçanërisht relevante për këto hetim, sepse drejtuesit e lartë e linjave ajrore mund të ndikojnë në buxhete të mëdha komerciale, aprovime projektesh, transaksione të lidhura me avionët, menaxhimin e rrugëve dhe kontratat biznesore.
Këto përgjegjësi krijojnë mundësi për keqpërdorime financiare kur sistemet e kontrollit dhe mbikëqyrjes të brendshme dështojnë të parandalojnë keqpërdorimin e pushtetit.
OMAAT ka theksuar gjithashtu risqet më të gjera të korrupsionit që përfshijnë drejtuesit e linjave ajrore, duke vëzhguar se kontrolli i tyre mbi shpenzimet dhe vendimet komerciale të konsiderueshme mund të ekspozojnë industrinë ndaj ndikimeve të papërshtatshme.
Rasti i Liu demonstron se pse transparenca, mbikëqyrja e pavarur dhe përgjegjësia janë të rëndësishme në bizneset kryesore shtetërore të aviacionit.
Piloti i aeroplanit China Eastern 777, i cili u përpoq të ulë në Singapor, nuk ka respektuar procedurat e rekomanduara dhe ka humbur momentin për të ndërmarrë një manovër “go-around”. Hetimet janë në vazhdime për të zbardhur shkaqet e këtij incidenti.
Burimi: Aviation A2Z
